Dalyan / Muğla
Labirenti andıran kanallarda doyumsuz tekne gezileri de, doğayla baş başa koylarda deniz keyfi de Dalyan’da…
Dünya’nın ilgisini çeken caretta-caretta kaplumbağaları da mayıstan eylüle kadar Dalyan’ın konuğu olur…Nil kaplumbağaları ise sürekli Dalyan kanallarında yaşar…
Kuş gözlemcisi misiniz? Dalyan deltası tam aradığınız yer…Soyu tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olan pek çok kuşu burada görebilirsiniz…
Ege ile Akdeniz’in Kucaklaştığı Yer
Köyceğiz Gölü ile Akdeniz’i birleştiren kanal üzerindeki Dalyan, tam bir doğa harikası. 5 bin yıllık tarihine rağmen, bozulmamış bir doğa parçası. Pek çok ünlü turizm merkezine yakın olmasına rağmen, nasıl bozulmadan kalabildiğini merak edebilirsiniz. Bunun nedeni, ana yoldan 12 kilometre içeride bulunması. Bu yüzden “Gizli Cennet” olarak günümüze kadar doğal haliyle kalmayı başardı.
Dalyan, Muğla’nın Ortaca ilçesine bağlı bir belde. Nüfusu 5 bin dolayında. Çok sayıda yabancı da burada yaşıyor.
Adından da anlaşılacağı gibi geçmişte Dalyan’ın en önemli geliri balıktandı. Pamukçuluk ikinci sırada yer alıyordu.
Bugün ise turizm ön sıraya geçti. Çok sayıda konaklama tesisi yapıldı. Ancak, tesislerin çoğunluğu küçük aile işletmesi.
Kaunos
Kaunos antik kentinin geçmişinin MÖ 3 bin yıllarına dayandığı tahmin ediliyor. Kendi adına altın para bastıracak kadar zengin olan Kaunos, daha sonra Ionyalıların,12 Liman Birliği’nin, Büyük Iskender’in, Perslerin, Romalıların, Bizanslıların, Rodos Şövalyelerinin, Selçukluların, Menteşe Beyliği’nin ve Osmanlıların egemenliğine girmiş. Hemen yanındaki tepedeki akrapolün, en son Osmanlılar döneminde onarım gördüğü belirlenmiş. Bu da gösteriyor ki, yakın zamana kadar yaşanan bir yer olmuş.
Bir bölümü sular altında olan geçmişin büyük liman kenti Kaunos’ta yaz aylarında kazı çalışmaları sürdürülüyor. Her yıl yeni bölümler ortaya çıkıyor.Gezerken yorulursanız, anfi tiyatronun taştan yontma oturaklarında yükselmiş asırlık zeytin ağaçlarının gölgesinde dinlenebilirsiniz. Burada tarihi soluduğunuzu hissedeceksiniz.
Sultaniye Kaplıcaları
Sultaniye Kaplıcaları da gölün kenarında, Ölemez Dağı’nın dibindedir. Kaplıcanın önünde suyun altında da kalıntılar vardır. Kaplıcanın kapalı ve açık havuzlarından yaz-kış yararlanabilirsiniz.
Köyceğiz Gölü’nün bir özelliği de dünyada sadece 2 yerde yetişen “Günlük” ağaçlarına ev sahipliği yapmasıdır. Bu ağaçların yağı kozmetik ve ilaç sanayilerinde kullanılmaktadır. Yaşlılarımızın evlerinde kullandıkları tütsü de bu ağaçların kabuklarından elde edilir. Bu ağaçlar o derece değerlidir ki, diğer yetiştiği yer olan Kanada’nın bayrağında bu bitkinin yaprağı kullanmıştır. Günlük ağaçlarını Dalyan’a gelirken yol boyunca da görebilirsiniz.
Carettalar
Boyları 1,5 metreyi, ağırlıkları 150 kiloyu bulabilen bu sevimli hayvanlar, tüm dünya denizlerini dolaşıyorlar. ODTÜ’nün Dalyan’da 3 yıl süren çalışmaları sırasında markalanan bir dişinin Meksika Körfezi’nde balıkçıların ağına takılarak yaşamını yitirdiği haberi Dalyan’a kadar geldi. Bu sevimli yaratıklar, 2-3 yılda bir pinpon topuna benzer 100 civarında yumurta bırakıyorlar. İşin ilginç yanı, ergin dişiler, oritasyon adı verilen bir içgüdüyle yumurtalarını, sadece kendilerinin dünyaya geldikleri kumsala bırakıyorlar.
Yumurtlama da oldukça ilginç. Ana kaplumbağa kumsalda arka ayaklarını kullanarak çeşitli çukurlar açıyor. (Belki yumurtaların hangi çukurda olduğunun belli olmaması için, belki de nem oranını kontrol ederek en uygun yeri seçiyor) Yumurtlama süresi saatlerce sürüyor ve bu sırada anne kaplumbağa çok zorlandığı için sürekli gözyaşı döküyor.
Bırakılan bu yumurtaların pek çok doğal düşmanı var. En önemlisi tilkiler. Koklayarak yumurtaları bulan tilkiler, bu değerli yumurtaları mideye indiriyor. Bu yüzden yumurtaların bırakıldığı dönemde kumsalda geceleri bekçiler kalıyor.
Yumurtadan çıkan yavruların bazıları, denize ulaşamadan yolunu şaşırıp susuzluktan ölüyor. Doğal olmayan ışığın yavruları yanıltması nedeniyle plajda geceleri ışık yakılmasına izin verilmiyor. Kumsalda ölen yavrular ile denize ulaşabilenlerin büyük bölümü de yengeçlere, kuşlara ve balıklara yem oluyor. Uzmanlar, her yüz yumurtadan 1-2′sinin yaşamasının bu hayvanın neslini sürdürmesini sağlayacağını söylüyorlar.
Bir not: Bu hayvanları soyunun neden tükenme tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını merak edebilirsiniz. Bunun başlıca nedeni, etini İtalyanların, Fransızların ve Uzakdoğu ülkelerinde yaşayanların yemesi nedeniyle aşırı avlanmaları. Bir diğer neden ise balıkçı ağlarına takılarak ölmeleri. Günümüzdeki sorun ise yumurtladıkları kumsallara tesisler yapılarak üremelerinin engellenmesi.
Nil Kaplumbağaları
Göl ve Dalyan Deltası’nda sürekli yaşayan bu kaplumbağalar, caretta-carettalarla karıştırılıyor. Bunların erişkinlerinin boyu da 1 metreye yaklaşıyor. Nil kaplumbağalarının ayakları tırnaklı ve balıkla beslenirler. Bunları Dalyan’da her mevsimde görebilirsiniz.
NASIL ULAŞILIR ?
Özel Araçla Özel aracıyla gelenler, Dalyan’a Fethiye, ya da Muğla veya Marmaris yönünden ulaşabilir. Fethiye yönünden gelenler Ortaca üzerinden kolayca Dalyan’a gelebilirler. Muğla ve Marmaris yönünden geleceklere uyarı: Köyceğiz’i geçtikten sonra Yuvarlakçay Köprüsü’nün hemen sonunda sağa bir yol ayrılıyor. Burada yanıltıcı bir “DALYAN” levhası var. Bu yola girmeyin. Bozuk ve çok virajlı. Ana yoldan Ortaca’ya ulaşın ve Dalyan’a yönelin.
Otubüsle Otobüsle önce Ortaca’ya gelmek gerekiyor. Kamil Koç, Pamukkale, Aydın, Uludağ ve Metro seyahat firmaları, Ortaca’ya sefer yapıyor. Otobüsle ortalama İstanbul’dan 13, Ankara’dan 9, İzmir’den 4-5 saatte Ortaca’ya ulaşılıyor. İndiğiniz yerden 15 dakikada bir Dalyan’a minibüs ve belediye otobüsü hareket ediyor. Dalyan’a yolculuk 15 dakika kadar sürüyor. Minibüs şoförlerine az bir ek ücret ödediğinizde, sizi kalacağınız yerin kapısına kadar götürüyorlar. İstanbul’dan geleceklere uyarı: İstanbul’dan Ortaca’ya gelirken İzmir üzerinden gelen otobüsleri tercih edin. Kütahya üzerinden yol daha uzun sürüyor.Bir uyarı daha:Turizmin yoğun olduğu dönemlerde bilet bulma sıkıntısı yaşanıyor. Otobüs firmalarının Ortaca yazıhanelerini önceden arayarak dönüş biletinizi ayırtabilirsiniz.
Havayolu Dalaman Havalimanı Dalyan’a sadece 25 kilometre uzaklıktadır. THY, İstanbul ve Ankara’dan Dalaman’a her gün uçmaktadır. Buradan 20-25 dakikalık bir yolculukla Dalyan’a ulaşılır.
